Marek Bieńczyk Ordine dei libri (cronologico)

César Aira, argentyński prozaik uznawany za współczesnego klasyka, specjalizuje się w krótkich, intensywnych powieściach pisanych pod prąd narracyjnych trendów. On sam swoje dzieła nazwał kiedyś „zabawkami dla dorosłych” – to fabuły z iskrą szaleństwa, eksperymentalne i zaskakujące. Zebrane w tomie teksty ukazują typowe cechy pisarstwa Airy.Powieść Próba (1992) przedstawia pełne napięcia spotkanie dwóch dziewczyn-punków z rówieśniczką i szybko okazuje się wybuchową historią o buncie i miłości. Płacz (1992) może przywodzić na myśl Borgesowskie fabuły o iluzoryczności świata, tyle że w zupełnie innej – dadaistycznej czy surrealistycznej – wersji. Utwór Jak zostałam zakonnicą (1993) wstrząsnął literaturą hispanoamerykańską: opowiada o dzieciństwie pełnym osobliwych zdarzeń, które rzucają długi cień na życie niewinnego człowieka.Trzy opowieści są pierwszą prezentacją twórczości Airy w naszym kraju, ale jej ton może się wydać polskim czytelnikom znajomy. Jako miłośnik i znawca tradycji awangardowej w literaturze i jako Argentyńczyk, autor nie mógł przecież przeoczyć dzieł Witolda Gombrowicza.César Aira od lat wymieniany jest wśród kandydatów do literackiej Nagrody Nobla.

Román Sanatorium Tworki (1999) se odehrává v letech 1943-1944 a sleduje mladého básníka Jurka, účetní Sonii a jejich přátele, kteří se ukrývají před válkou v psychiatrické léčebně na předměstí Varšavy. V tomto prostředí prožívají první lásky a okouzlení, zatímco rozlehlé parky a altánek vytvářejí iluzi bezpečí a normálního života. Avšak krutá realita války a holokaustu proniká do jejich idylického útočiště. I když se v textu přímo nehovoří o Židech a varšavském povstání, čtenář cítí, že mladí lidé se skrývají pod falešnými jmény kvůli svému rasovému původu, a jeden po druhém mizí. Bieńczyk v knize spojuje vypravěčskou spontaneitu s jazykovou hravostí a vynalézavostí, využívá slovní hříčky, asonance, rýmy a citáty. Jeho vyprávění balancuje mezi idylou a tragédií, což činí Sanatorium Tworki jednou z nejlepších polských próz posledních desetiletí. Román byl přeložen do několika jazyků, získal významné ceny (např. cenu Władysława Reymonta a Grand Prix du Festival Littératures du Monde) a je považován za součást polského literárního dědictví. Milan Kundera říká: „Tato kniha je nasycena vášní odhalovat to, co dokáže odhalit pouze román. A ta její zvláštní, drásavá krása.“

Brand New. Ship worldwide

La nuova raccolta di saggi di Milan Kundera è una difesa appassionata dell'arte in un'epoca che, secondo l'autore, non valorizza più l'arte o la bellezza. Con la stessa straordinaria miscela di emozione e idea che caratterizza i suoi romanzi, illumina l'arte e gli artisti che rimangono importanti per lui e il cui lavoro ci aiuta a comprendere meglio il mondo. Lettore acuto e brillante di narrativa, Kundera applica questi stessi talenti all'interpretazione dei dipinti di Francis Bacon, della musica di Leos Janáček, dei film di Federico Fellini, così come ai romanzi di Philip Roth, Dostoevskij e García Márquez, tra gli altri. Si impegna anche a restituire il giusto posto alle opere di grandi scrittori come Anatole France e Curzio Malaparte, caduti nell'oblio. I temi caratteristici di Kundera, come la memoria e l'oblio, l'esperienza dell'esilio e il suo vivace sostegno all'arte modernista, segnano questi saggi. L'arte, sostiene, è ciò a cui dobbiamo aggrapparci di fronte al male, contro l'espressione del lato oscuro della natura umana. Elegante, sorprendentemente originale e provocatorio, "Un incontro" segue le raccolte di saggi di Kundera.

Książka Antologia czeskiego eseju ma na celu zaprezentowanie polskiemu Czytelnikowi czeskiej myśli, kultury, sztuki i literatury. Znalazły się tu utwory należące do klasyki eseju, publikowane w Polsce od końca lat siedemdziesiątych głównie w drugim obiegu i na emigracji. Tematyka eseistyki jest bardzo szeroka: od esejów emigracyjnych do polemik ideowych, od nurtu katolickiego po protestancki. Książka zawiera między innymi eseje: Václava Hrabala "Kim jestem", Milana Kundery "Niekochane dziecko rodziny", Václava Havla "Siła bezsilnych", Václava Bendy "Równoległa polis", Václava Černego "Europejskie źródła czeskiej kultury" i Josefa Kroutvora "Europa środkowa: anegdota i historia".

Vi sono situazioni in cui per un istante non riconosciamo chi ci sta accanto, istanti in cui l'identità dell'altro si cancella, mentre, di riflesso, dubitiamo della nostra. Solo Kundera poteva trasformare una percezione così segreta e sconcertante in materia romanzesca – e farne uno dei suoi libri più dolorosi e illuminanti. «Di questo ultimo libro, intiepidito dalla luce rosea della vecchiaia, posso dire soltanto una parola: è perfetto. Non c'è personaggio, episodio, immagine, parola, spazio bianco, virgola: non c'è luogo dell'incantevole intreccio che sia segnato da una minima ombra. Nessuno scrittore, oggi, ha l'eleganza di Kundera: la sua naturalezza; il suo tocco delicato e sovrano». Pietro Citati